Жаңылыктар

Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясы бүгүн, 16-апрелде № 21 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттыгына талапкер Айдарбеков Чингиз Азаматовичтин талапкерликтен баш тартуу тууралуу арызын карап, каттоосун жокко чыгарды. Аталган арыз менен талапкер Ч.А. Айдарбеков КР БШКга 2026-жылдын 16-апрелинде кайрылган.

Өткөрүү датасы: 2026-жылдын 16-апрели Убактысы: 13:00 Өткөрүлүүчү жери: Жыйналыштар залы     1. № 21 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттыгына талапкер Айдарбеков Чингиз Азаматовичтин каттоосун жокко чыгаруу жөнүндө (баяндамачы – Шерипбаев Б.А., шайлоо процесстерин уюштуруу башкармалыгынын башчысы)

Бүгүн, 15-апрелде Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы Жарандык билим берүү жана шайлоо технологиялары борбору менен биргеликте Эл аралык Ала-Тоо университетинин (МУА) студенттери менен маалыматтык-билим берүү жолугушуусун өткөрдү. Иш-чаранын негизги темалары жарандык активдүүлүктү жайылтуу, жаштардын укуктук сабаттуулугун жогорулатуу жана Уңгужол доктринасынын негизги аспектилерин түшүндүрүү болду. Жыйындын жүрүшүндө Борбордук шайлоо комиссиясынын өкүлдөрү студенттердин шайлоого катышуусу жөн гана формалдуу укук эмес, өлкөнүн келечегине таасир этүүнүн реалдуу куралы экенин баса белгилешти. Жарандык билим берүү борборунун эксперттери шайлоо системасы кандай иштерин жана мыйзамдуу мамлекеттик органдарды түзүү үчүн ар бир жаш шайлоочунун үнү эмне үчүн маанилүү экенин көрсөткөн интерактивдүү модулдарды көрсөтүштү. Өзгөчө көңүл Уңгужол доктринасын талкуулоого бурулду. Студенттерге документтин концептуалдык негиздери айтылып, улуттук биримдикти чыңдоого, маданий кодду сактоого жана жоопкерчиликтүү коомду курууга багытталган. “Биздин милдет - студенттерди шайлоого жөн эле шыктандыруу эмес, атуулдук парзга аң-сезимдүү мамилени калыптандыруу. “Уңгужол” доктринасы жаштардын мамлекеттин өнүгүүсүндөгү ролун түшүнүүгө жардам берген негиз болуп саналат”, - деп белгилешти иш-чаранын уюштуруучулары. Иш-чара ачык диалог форматында өттү. “Ала-Тоо” университетинин студенттери Борбордук шайлоо комиссиясынын өкүлдөрүнө суроолорду берип, жаштардын саясий турмушка жигердүү катышуусуна тоскоолдуктарды талкуулап, шайлоо процессинде санариптик технологияларды колдонуу боюнча өз ойлорун айтышты. Жолугушуунун негизги жыйынтыктары төмөнкүлөр болду: - Маалымдуулукту жогорулатуу: 50дөн ашык студенттер добуш берүүнүн жол-жоболору жөнүндө толук маалымат алышты; - Идеологиялык иш: Жарандык жоопкерчиликтин контекстинде Уңгужол доктринасынын принциптери түшүндүрүлөт; - Түз байланыш: Мамлекеттик органдар менен студенттик коомчулуктун ортосунда мындан аркы кызматташуу үчүн байланыш каналы түзүлдү. БШК жана Жарандык билим берүү борбору жаштардын шайлоо активдүүлүгүн жогорулатуу өнөктүгүнүн алкагында өлкө боюнча ЖОЖдордо ушундай эле жеринде жолугушууларды улантууну көздөшүүдө.

Өткөрүү датасы: 2026-жылдын 14-апрели Убактысы: 14:30 Өткөрүлүүчү жери: Жыйналыштар залы   Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын төрагасынын орун басарын шайлоо жөнүндө (баяндамачы – Шайназаров Т.У., Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын төрагасы)

Бүгүн, 14-апрелде Конуров Бахадыр Арунович башка кызматка өткөндүгүнө байланыштуу Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын төрагасынын орун басары кызматын тапшырды. Анын ордуна КР Борбордук шайлоо комиссиясынын мүчөсү Акбалык Калыевна Жумалиева БШК мүчөлөрү тарабынан бир добуштан төраганын орун басары болуп шайланды.

Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясы бүгүн, 14-апрелдеги жыйынында Сариев Улан Алмасбековичти № 19 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеӊешинин депутатынын бош мандатын өткөрүп берүү боюнча токтом кабыл алды. У.А. Сариев № 19 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеӊешинин депутаты болуп катталып, ага белгиленген үлгүдөгү ырастама жана төш белги берилди.

Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясы бүгүн, 14-апрелде, өз жыйынында Москва, Панфилов, Чүй, Талас, Бакай-Ата, Ноокен, Өзгөн, Ош жана Кызыл-Кыя аймактык шайлоо комиссияларынын жергиликтүү кеңештердин депутаттарынын ыйгарым укуктарын мөөнөтүнөн мурда токтотуу, катталган талапкерлерди депутаттыкка талапкерлердин тизмесинен чыгаруу жана бош калган мандаттарды шайланган депутаттардан кийинки талапкерлерге өткөрүп берүү жөнүндө чечимдерин бекитти. - Москва районунун Ак-Суу айылдык кеңешинин депутаты Мусуралиев Азамат Эргешбаевичтин ыйгарым укугу берген арызынын негизинде токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Алкожоев Каныбек Сүйөркуловичке өткөрүлүп берилди; - Кайыңды шаардык кеңешинин депутаты Атабаев Нурмухамед Адилбековичтин (“Ынтымак” депутаттык фракциясы) ыйгарым укугу берген арызынын негизинде токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Подгорный Евгений Анатольевичке (“Ынтымак” саясий партиясы) өткөрүлүп берилди; - Чүй районунун Онбир-Жылга айылдык кеңешинин депутаты Айтбаева Гулукан Токтоналиевнанын ыйгарым укугу берген арызынын негизинде токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Давлеталиева Назик Акылбековнага өткөрүлүп берилди; - Талас районунун Беш-Таш айылдык кеңешинин депутаты Сүйналиева Нурзида Койчумановнанын ыйгарым укугу берген арызынын негизинде токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Асанова Чынаркан Өзүбековнага өткөрүлүп берилди; - Бакай-Ата районунун Бакай-Ата айылдык кеңешинин депутаты Сулайманов Тагай Мырсаковичтин ыйгарым укугу берген арызынын негизинде токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Саматов Мурат Замирбековичке өткөрүлүп берилди; - Кочкор-Ата шаардык кеңешинин депутаты Шамаматова Зиягуль Курбаналиевнанын (“Ынтымак” депутаттык фракциясы) ыйгарым укугу берген арызынын негизинде токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Абдыраимова Гулгаакы Урубаевнага (“Ынтымак” саясий партиясы) өткөрүлүп берилди; - Өзгөн шаардык кеңешинин депутаттары Каримова Мухаббатхон Турсинбаевнанын жана Абдурахманова Мархабахон Номанжоновнанын (“Ыйман Нуру” депутаттык фракциясы) ыйгарым укуктары берген арыздарынын негизинде токтотулуп, бош калган мандаттар шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкерлер Курбанов Негмат Баширахуновичке жана Хасанов Арсланбек Мрахваровичке (“Ыйман Нуру” саясий партиясы) өткөрүлүп берилди ; - Ош шаардык кеңешинин депутаты Абдырахман уулу Кутманалынын (“Мурас” депутаттык фракциясы) ыйгарым укугу берген арызынын негизинде токтотулду; - Кызыл-Кыя шаардык кеңешинин депутаты Гапиров Дамир Мамытовичтин (“НДПК” депутаттык фракциясы) ыйгарым укугу берген арызынын негизинде токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Сапаров Манасбек Базарбаевичке (“НДПК” саясий партиясы) өткөрүлүп берилди.

Өткөрүү датасы: 2026-жылдын 14-апрели Убактысы: 14:00 Өткөрүлүүчү жери: Жыйналыштар залы   Москва, Панфилов, Чүй, Талас, Бакай-Ата, Ноокен, Өзгөн, Ош жана Кызыл-Кыя аймактык шайлоо комиссияларынын жергиликтүү кеңештердин депутаттарынын ыйгарым укуктарын мөөнөтүнөн мурда токтотуу, катталган талапкерлерди депутаттыкка талапкерлердин тизмесинен чыгаруу жана бош калган мандаттарды шайланган депутаттардан кийинки талапкерлерге өткөрүп берүү жөнүндө чечимдерин бекитүү тууралуу (баяндамачы – Шерипбаев Б.А., шайлоо процесстерин уюштуруу башкармалыгынын башчысы) Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутатынын бош мандатын өткөрүп берүү жөнүндө (баяндамачы – Шерипбаев Б.А., шайлоо процесстерин уюштуруу башкармалыгынын башчысы) Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын төрагасынын орун басарынын ыйгарым укуктарын мөөнөтүнөн мурда токтотуу жөнүндө (баяндамачы- Шайназаров Т.У., Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын төрагасы)

Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясынын төрагасы Тынчтык Шайназаров жана КР БШК аппаратынын укуктук камсыздоо бөлүмүнүн башчысы Алмаз Конутаев бүгүн, 12-апрелде Венгрияда өтүп жаткан парламенттик шайлоого байкоо жүргүзүү программасына катышууда. Бул күнү Венгриянын сегиз миллионго жакын жараны өзүнүн демократиялык укуктарын ишке ашырып, парламентке өз өкүлдөрүн шайлоо мүмкүнчүлүгүнө ээ болот. Венгрияда парламенттик шайлоолор ар төрт жыл сайын өткөрүлүп, Улуттук жыйынынын депутаттары шайланат. Улуттук жыйындын 199 мүчөсү аралаш шайлоо системасы аркылуу эки ыкма менен шайланат: алардын 106сы бир мандаттуу шайлоо округдарынан мажоритардык система боюнча, ал эми калган 93ү бир жалпы улуттук шайлоо округу боюнча пропорционалдык система менен шайланат. Партиялар үчүн шайлоо босогосу 5% деңгээлинде белгиленген, эки партиядан турган коалициялар үчүн - 10%, үч жана андан көп партиялардан турган коалициялар үчүн - 15%. Андан кийин мандаттар Д’Ондт ыкмасы боюнча бөлүштүрүлөт. Программанын алкагында эл аралык байкоочулар брифингдерге катышып, анда маалыматтарды коргоо жана маалымат эркиндигин камсыз кылуу маселелери талкууланды.

Бүгүн, 11-апрелде Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясынын кызматкерлери Бишкек шаарында өтүп жаткан көрктөндүрүү, санитардык тазалоо жана жашылдандыруу боюнча эки айлык иш-чарага катышты. Төраганын орун басары Бахадыр Конуровдун жетекчилиги алдында КР БШКнын жамааты Кыргыз улуттук академиялык опера жана балет театрынын (А. Малдыбаев атындагы) артында жайгашкан «Театральный» багынын бекитилген аймагын, ошондой эле ага жанаша жайгашкан тилкени тазалашты. Аткарылган иштердин жүрүшүндө аймак тиричилик таштандыларынан, кургак бутактардан жана пластик калдыктардан тазаланып, айлана-чөйрөнү иретке келтирүү боюнча тиешелүү чаралар көрүлдү. Мындай иш-чаралар шаарды таза кармоого өбөлгө түзүп, жарандардын экологиялык жоопкерчилигин арттырууга багытталган. Белгилей кетсек, борбор калаада көрктөндүрүү жана санитардык тазалоо боюнча эки айлык 2026-жылдын 14-мартынан 16-майына чейин өткөрүлүүдө.    

Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясынын төрагасы Тынчтык Шайназаров жана БШК аппаратынын укуктук камсыздоо бөлүмүнүн башчысы Алмаз Конутаев Венгриядагы парламенттик шайлоолорго байкоо жүргүзүү программасына катышууда. Иш сапар Венгриянын Улуттук шайлоо комиссиясынын Президенти Атилла Нагинин чакыруусу менен ишке ашууда. Иш сапардын программасына ылайык, өкүлдөр 2026-жылдын 10–11-апрелинде өтө турган эл аралык байкоочулар үчүн брифингдерге, ошондой эле 12-апрелге дайындалган шайлоолорго байкоо жүргүзүүгө катышат.

Бүгүн, 10-апрелде, Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясынын алдындагы Жарандык билим берүү жана шайлоо технологиялары борбору (ЖБББ) жаштар үчүн таанып-билүү иш-чарасын өткөрдү. Иш-чарага Кыргыз Республикасынын Эл аралык университетинин жана Аль-Фараби атындагы Казак Улуттук университетинин филиалынын 50дөн ашуун студенттери катышты. Жолугушуунун негизги темасы “Улуттук дем - дүйнөлүк бийиктиктер” уңгу жолун ишке ашыруунун алкагында “Кыргыз жараны” жалпы жарандык иденттүүлүгүнүн негиздери жана Кыргызстандагы шайлоо процесстериндеги жаштардын ролу болду. Эксперт Роза Дуйшеева коомду консолидациялоого, жигердүү атуулдукка жана патриоттуулукка тарбиялоого негизги принциптерди жаштарга кеңири түшүндүрдү. Өзгөчө көңүл жаш муундун Кыргызстандагы шайлоо процесстериндеги ролуна бурулду. Шайлоону уюштуруу бөлүмүнүн башчысы Керемет Берикбаева студенттерге добуш берүү механизмдери, легитимдүү шайлоонун маанилүүлүгү жана жаш жарандар өздөрүнүн шайлоо укуктарын ишке ашыруу аркылуу өлкөнүн келечектеги өнүгүүсүнө чындап таасир эте ала тургандыктары тууралуу айтып берди. "Жаштар - өлкөбүздүн келечеги гана эмес, бүгүнкүсү. Шайлоо процесстеринин адилеттүүлүгү жана ачык-айкын болушу сиздердин позицияңыздан жана мамлекеттин жашоосуна катышуу каалооңуздан көз каранды", - деп белгиледи студенттер менен болгон баарлашуу учурунда ЖБББнын директору Анара Бейшембаева. Жолугушуу ачык диалог форматында өттү: студенттер тесттик добуш берүү учурунда маалыматтык-коммуникациялык технологиялар бөлүмүнүн эксперти Улан Мурзаевге шайлоонун маалыматтык-коммуникациялык технологиялары боюнча суроолорду беришти. Иш-чара КР БШКнын алдындагы Жарандык билим берүү жана шайлоо технологиялары борборунун жарандардын укуктук маданиятын жана шайлоо активдүүлүгүн жогорулатууга багытталган иш-аракеттеринин алкагында уюштурулду.

Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясы бүгүн, 10-апрелде №19 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттыгына талапкер Жунусалиев Рамис Майрамбековичтин талапкерликтен баш тартуу тууралуу арызын карап, каттоосун жокко чыгарды. Аталган арыз менен талапкер Р.М. Жунусалиев КР БШКга 2026-жылдын 10-апрелинде кайрылган.

Өткөрүү датасы: 2026-жылдын 10-апрели Убактысы: 14:30 Өткөрүлүүчү жери: жыйналыштар залы   №19 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттыгына талапкер Джунусалиев Рамис Майрамбековичтин каттоосун жокко чыгаруу жөнүндө (баяндамачы – Берикбаева К.К., шайлоолорду уюштуруу бөлүмүнүн башчысы)  

Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясынын мүчөсү Алтынбек Кубатбеков жана шайлоолорду уюштуруу башкармалыгынын башчысы Бакыт Шерипбаев Индия Республикасынын Пудучерри союздук аймагындагы мыйзам чыгаруу жыйынына шайлоолорго байкоо жүргүзүү боюнча эл аралык программага катышууда. Ушундай эле шайлоолор Ассам, Тамилнад, Батыш Бенгалия жана Керала штаттарында да өтүүдө. Байкоо жүргүзүү программасы Индиянын Шайлоо комиссиясы жана Индиянын Демократия жана шайлоолорду башкаруу боюнча эл аралык институту тарабынан уюштурулган. Бул шайлоо процессине 218 000ден ашык шайлоо участогунда 178,5 миллионго жакын шайлоочу катышары күтүлүүдө. Пудучерри аймагында, ошондой эле Ассам жана Керала штаттарында добуш берүү бүгүн, 9-апрелде өтүүдө. Тамилнад жана Батыш Бенгалия штаттарында шайлоолор бир нече этап менен 2026-жылдын 23 жана 29-апрелинде өткөрүлөт. Добуштарды саноо жана жыйынтыктарды жарыялоо 2026-жылдын 4-майына пландалган. Программанын алкагында, кечээ А. Кубатбеков Индиянын Башкы шайлоо комиссары Шри Гянеш Кумар менен жолугушуп, анын натыйжасында КР БШКсы менен Индиянын Шайлоо комиссиясынын ортосунда өз ара кызматташтыкты өнүктүрүү боюнча макулдашуу жетишилди. КР БШКнын өкүлдөрүнүн бул программага катышуусу шайлоолорду уюштуруу жаатында тажрыйба алмашууга, кызматташтыкты чыңдоого жана шайлоолорду өткөрүүнүн эл аралык тажрыйбасын үйрөнүүгө өбөлгө түзөт.

Кыргызстанда Жарандык жана санариптик билим берүү борборлорунун (ЖСБББ) базасында уюштурулган окутуу семинарларынын масштабдуу цикли уланууда. Бүгүн иш-чаралар өлкөнүн бардык 7 облусунда – Баткенден Ысык-Көлгө чейинки аймактарды камтыды. Иш-чаралар Кыргыз Республикасынын Президентинин 2024-жылдын 18-декабрындагы № УП-369 Жарлыгы менен бекитилген “Улуттук дем -  дүйнөлүк бийиктиктер” уңгужол доктринасын жана Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин 2025-жылдын 14-февралындагы № 75-р тескемеси 2025-2026-жылдарга санариптик сабаттуулукту жогорулатуу жана санариптик көндүмдөргө үйрөтүү программасын ишке ашыруунун алкагында өткөрүлүүдө. Бир күндүн ичинде семинарлардын катышуучулары 347 адам болду  – жергиликтүү жамааттардын өкүлдөрү, студенттер, бүтүрүүчү класстардын окуучулары, бюджеттик чөйрөнүн кызматкерлери, активдүү жарандар, улгайган адамдар, аялдар жана айыл өкмөттөрүнүн адистери. Окутуунун башкы максаты – үч багыттан турган билим берүү аркылуу калктын өз укуктарына жана милдеттерине аң-сезимдүү мамилени калыптандыруу: 1. “Кыргыз жараны” жарандык иденттүүлүгү – этномаданий ар түрдүүлүктү сыйлоо менен бирге Кыргызстандын бирдиктүү элине таандыктык сезимин чыңдоо. 2. Шайлоо маданияты – ар бир добуштун баалуулугун жана шайлоо процесстерине катышуу механизмдерин түшүнүү. 3. Санариптик сабаттуулук – мамлекеттик кызматтарды электрондук форматта алуу үчүн “Түндүк” порталын жана тиркемесин практикалык өздөштүрүү. 4. “Бүгүн биз адамдардан чыныгы суроо-талап болуп жатканын көрүп жатабыз. Аларга урандар эмес, так инструменттер керек. Биздин семинарлар дал ушуну берет: түшүнүктүү нускамалар, жандуу мисалдар жана суроолорго жооптор. Бир күндө 347 катышуучу – бул башталышы гана. Биз республика боюнча он миңдеген жарандарды камтууну пландаштырып жатабыз” – деп белгилешти уюштуруучулар. Окутуу мындан ары улана берет. Жакынкы семинарлардын графигин жергиликтүү Жарандык жана санариптик билим берүү борборлорунан тактаса болот.