1. Кыргыз Республикасынын Конституциясына ылайык:

2-берене. Мамлекет мыйзамда белгиленген ар кайсы социалдык топтордун мамлекеттик органдардагы жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарындагы, анын ичинде чечим чыгаруу деңгээлинде өкүлчүлүгү үчүн шарттарды түзөт.

16-берене. (4) Кыргыз Республикасында эркектер менен аялдар бирдей укуктарга жана эркиндиктерге, аларды ишке ашыруу үчүн бирдей мүмкүнчүлүктөргө ээ.

(2) Эл аралык милдеттенмелерге ылайык ар кайсы социалдык топтор үчүн бирдей мүмкүнчүлүктөрдү камсыз кылууга багытталып, мыйзамда белгиленген атайын чаралар кодулоо деп эсептелбейт.

Статистикага ылайык 10 жылдын ичинде жергиликтүү кеңештердин депутаттарынын арасында аялдардын үлүшү 24%дан 11%га кыскарган.

Статистикага ылайык учурда республика боюнча 8722 мандат бар, анын ичинде 7783и (89,23%) эркектерге, 933ү (10,69%) аялдарга тиешелүү.

Анын ичинде:

- шаардык кеңештерде: бардыгы 879 мандат бар, анын ичинде 709у (80,65%) эркектерге, 170и (19,3%) аялдарга тиешелүү. Балыкчи, Каракол, Кант, Айдаркен сыяктуу ж.б. айрым шаарларда аялдардын өкүлчүлүгү мандаттардын жалпы санынан 28-29%ды түзөт.

- айылдык кеңештерде: бардыгы 7 843 мандат бар, анын ичинде 7 074ү (90,19%) эркектерге, 763ү (9,7%) аялдарга тиешелүү.

2. Пропорциялык тутум боюнча шайланган Жогорку Кеңештин жана шаардык кеңештердин деңгээлинде талапкерлердин тизмесин аныктоо учурунда саясий партия бир жыныстагы талапкерлердин 70 пайыздан ашык эмес өкүлчүлүгүн эсепке алууга милдеттүү деген эреже мурдатан эле колдонулуп келатканын эске алуу керек, мында партиялардан талапкерлердин тизмелериндеги аялдар менен эркектердин кезектүүлүгүнүн айырмасы Жогорку Кеңешке карата үч позициядан, шаардык кеңештерге – эки позициядан ашпоого тийиш.

Жогоруда баяндалгандын негизинде, аялдардын айылдык кеңештерде өкүлчүлүгүн көбөйтүү максатында, аялдардын айылдык кеңештерге катышуусунун жогоруда көрсөтүлгөн өтө төмөн санын эске алып, “Жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоо жөнүндө” КР Мыйзамына ар бир округда айылдык кеңештердин депутаттарынын 30%дан аз эмес мандатын аялдар үчүн резервге калтыруу жөнүндө ченемди (59¹ жана 62-беренелер) киргизүү жолу менен “атайын чараларды” кабыл алуу чечилди.

Бул чаралар 2018-жылы 13-августта Туруктуу өнүктүрүү боюнча Улуттук Кеңеш тарабынан жактырылган. Мыйзам 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңеш тарабынан кабыл алынган, 2019-жылы 8-августта Президент тарабынан кол коюлду.

КР БШК аппаратынын маалыматтык бөлүмү