31-октябрда Баткен облусунда 17-ноябрга дайындалган жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоого даярдыктын жүрүшү талкууланды. Облустук штабдын жыйынына КР БШКнын төрагасы, Республикалык штабдын теңтөрагасы Н.Шайлдабекова, КР Президентинин Баткен облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлү А.Алимбаев, шаардык, райондук администрациялардын жана мамлекеттик органдардын жетекчилиери, айыл өкмөттѳрүнүн башчылары, прокуратуранын, укук коргоо органдарынын өкүлдөрү, аймактык шайлоо комиссияларынын төрагалары жана мүчөлөрү, КР БШКнын адистери катышты.
КР БШКнын жетекчиси облустун жетекчилигине алдыдагы шайлоого байланыштуу материалдык-техникалык маселелерди өз убагында чечип жаткандыгы үчүн ыраазычылык билдирди.
Чек ара аймагынын ѳтѳ узундугуна байланыштуу Баткен облусунда аралыктан добуш берүү маселеси актуалдуу болууда. Облуста чек ара бекеттери жана заставалары жетишээрлик көп, демек аскер кызматкерлери кызмат өтөгөн жеринен чыкпай добуш берүүгө шарт түзүп берүү зарыл. Ошондой эле ички жана тышкы миграцияны эске алуу менен аралыктан добуш берүүнү киргизүү мыйзам менен бекитилди.
Учурда Баткен шаарында арыздарды кабыл алуу боюнча 3 пункт бар, тѳмѳндѳгү даректер боюнча аларга аралыктан добуш берүүнү каалагандар 6-ноябрга чейин кайрыла алышат:
• Ж.Бөкөнбаев атындагы орто мектеп. (Ж.Момунов көч., 16);
• Баткен мамлекеттик университети (И. Жусупов көч., 21);
• КТБ калкты тейлөө борбору (М. Салихов көч., 33/1).
Облуста шайлоочулардын саны өскөндүгү белгиленди: эгерде 2021-жылы 306 миңге жакын адам болсо, быйыл 344 миңден ашты. Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарына административдик-аймактык реформанын натыйжасында өзгөрүп кетиши мүмкүн болгон шайлоочулардын тизмелерин тактоо жана түзүү боюнча шайлоо комиссияларына көмөк көрсөтүү тапшырмасы берилди. Реформангын жыйынтыгында 9 айыл аймагы башкаларга бириктирилди. Шайлоочулар өздөрүнүн маалыматын 2-ноябрга чейин тактаса болот, шайлоо комиссияларында 17-ноябрга чейин контролдук тизмени актуалдаштырып алса болот.
Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынан алдыдагы депутаттарды шайлоону даярдоо жана өткөрүү мезгилинде уюштуруучулук, материалдык-техникалык жана техникалык маселелерди чечүүгө көмөк көрсөтүү, шайлоо участкалары үчүн жылуулук жана үзгүлтүксүз электр энергиясы менен камсыздалган жайларды бөлүп берүү, шайлоо комиссияларын транспорт, оргтехника жана байланыш каражаттары менен жабдуу, үгүт материалдарын илип коюу үчүн атайын жерлерди бөлүп, бардык талапкерлер үчүн бирдей шарттарды камсыз кылуу, шайлоо участкаларынын жеткиликтүүлүгүн жана ден соолугунун мүмкүнчүлүктөрү чектелүү адамдардын добуш берүүсү үчүн башка шарттарды камсыз кылуу боюнча зарыл чараларды көрүп, кѳмѳк кѳрсѳтүү талап кылынат. Шайлоо участкаларынын басымдуу бөлүгү билим берүү мекемелеринде жайгашкандыктан, облустук билим берүү башкармалыгына шайлоо комиссияларынын мүчөлөрүнүн иштөөсүнө керектүү шарттарды түзүп берүү жана алардын сакталышын көзөмөлдөө сунушталды.
КР БШКнын мүчөлөрү тарабынан республикалык деңгээлдеги укук коргоо органдарынын адистери менен биргеликте өткөрүлгөн тренингдерден кийин Ыкчам чара көрүү боюнча координациялык топтордун (ЫЧКТ) даярдыгы белгиленди. А.Алимбаев облуста жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын өкүлдөрүнүн шайлоо процессине кийлигишүүсүнө же айрым талапкерлердин кызыкчылыгы үчүн административдик ресурсту колдонуусуна жол берилбей турганын баса белгиледи. Шайлоо учурундагы мыйзам бузууларга (добуштарды сатып алуу, административдик ресурсту колдонуу, шайлоо өнөктүгүнүн эрежелерин бузуу ж.б.) чара көрүү оперативдүү жыйындарда жүргүзүлөт. БШКнын тренингдеринде ЫЧКТ мүчөлөрүнө тиешелүү көрсөтмөлөр, шайлоо комиссиялары менен өз ара аракеттенүүнүн тартиби, мыйзам бузууларга чара көрүү алгоритмдери берилди.
Жолугушуунун катышуучулары шайлоо процессинин бардык катышуучулары үгүт жүргүзүү эрежелерин, ошондой эле моралдык-этикалык нормаларды сактап, бири-бирине урмат-сый менен мамиле кылат деген ишенимин билдиришти. ЖӨБ органдары бирдей шарттарды камсыз кылуу менен үгүт материалдарын илип коюу үчүн атайын жерлерди бөлүп бериши керек.
Бүгүнкү күндө Баткен облусунда 136 шайлоо округу бар, административдик-аймактык реформага чейин алардын саны -142ни түзгѳн. Облустун шаарларында 8 партия 166 мандат үчүн өз талапкерлигин көрсөткөн. 22 айылдык кеңеште 552 мандаттын ар бирине өзүн-өзү көрсөткөн 2 талапкер ат салышууда, бул шайлоочуларга эң татыктуусун тандоо мүмкүнчүлүгүн берет. Жалпысынан 229 мандат аялдар үчүн сакталган, алардын жер-жерлердеги өкүлчүлүктүү бийилкке катышуусунун натыйжалуулугу социалдык долбоорлордун, балдар жана жаштар үчүн долбоорлордун санынын көбөйүшү менен шартталган.
17-ноябрда 582 миңден ашык калкы бар Баткен облусунда шайлоочулардын саны 344 миңден ашуун адамды түздү. Облуста 6 аймактык жана 219 участкалык шайлоо комиссиясы иштеп, анда 2369 адам эмгектенет.
