Башкы Жаңылыктар КР БШК талапкерлер жана саясий партиялар боюнча ченемдик-укуктук …

КР БШК талапкерлер жана саясий партиялар боюнча ченемдик-укуктук актыларды “Жергиликтүү кеңештерге шайлоо жөнүндө” Кыргыз Республикасынын Мыйзамына киргизилген өзгөртүүлөргѳ ылайык келтирди

17-Окт, 2024

Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы «Жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоо жөнүндө» Кыргыз Республикасынын 2024-жылдын 2-августундагы № 158 Мыйзамынын жаңы редакциясына киргизилген өзгөртүүлөргө ылайык бир катар чечимдерди кабыл алды жана жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоого катышкан талапкерлер жана саясий партиялар боюнча ченемдик укуктук актыларды шайлоо мыйзамдарына ылайык келтирүү үчүн түзѳтүүлѳрдү киргизди.

Шайлоо мыйзамдарына кабыл алынган өзгөртүүлөргө ылайык, “Жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоону өткөрүүдө талапкердин, саясий партиянын шайлоо фондунун каражаттарын түзүүнүн, келип түшүн эсепке алуунун жана чыгымдалышынын тартиби жөнүндө”, “Депутаттыкка талапкерлердин тизмесинен чыгуунун тартиби, шаардык кеңештердин депутаттыгына талапкерлердин кезегин ѳзгѳртүү жѳнүндѳ”, “Жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоодо шайлоо алдындагы үгүт иштерин жүргүзүүнүн тартиби жөнүндө”, “Шайлоолорду жана референдумдарды өткөрүүдө ден соолугунун мүмкүнчүлүктөрү чектелүү жарандардын шайлоо укуктарын ишке ашырууну камсыз кылуу жөнүндө” жоболорго жана жергиликтүү кеңештердин депутаттыгына талапкерлер үчүн колдонмого жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоодо тѳмѳндѳгүдѳй айрым нормалар киргизилди:

- айылдык кеңештин депутаттыгына талапкерлер үчүн шайлоо күрөөсү алынып салынды (мурда күрөөнүн суммасы 1000 сом болгон);

- шайлоо күрөөсүн кайтарып берүүнүн шарттарына кошумча өзгөртүүлөр киргизилди;

- талапкерлердин, саясий партиялардын даректүү социалдык жардам алуучу Кыргыз Республикасынын жарандары, калктын аз камсыз болгон катмары жана жөлөкпул алууга укугу бар жарандар менен кызмат көрсөтүү жөнүндө келишимдерди түзүүнүн кошумча нормасы киргизилди;

- ден соолугунун мүмкүнчүлүктөрү чектелүү адамдардын активдүү шайлоо укугун ишке ашыруу механизмдери кеңейтилди, ал саясий партияларды шаардык кеңештерге талапкерлердин тизмесин түзүүдө кеминде 1 талапкерди - ден соолугунун мүмкүнчүлүгү чектелген адамды киргизүүгө милдеттендирет;

- талапкерди көрсөтүүгө жана (же) шайлоого көмөктөшүүчү ишти жүзөгө ашыруу үчүн административдик ресурсту кыянаттык менен пайдаланууга жол берилбестик жөнүндө норма күчөтүлдү;

- жергиликтүү кеңештердин депутаттыгына ат салышып жаткан талапкерлер боюнча кызмат адамдарын шайлоого катышуу жагынан талаптар күчөтүлдү. Бул түзөтүүлөр жергиликтүү кеңештин депутаттыгына талапкерлигин коюуга ниеттенген учурда ыйгарым укуктарын кимдер убактылуу токтотот жана ким толугу менен токтотот деген айырмачылыкты тактайт. Тактап айтканда, шайлоого катышкан учурда, депутаттарды, мамлекеттик жана муниципалдык ишканалардын жетекчилерин, 30 пайыздан ашык мамлекеттик (муниципалдык) үлүшү болгон юридикалык жактарды жана алардын бөлүмдөрүн кошпогондо, мамлекеттик жана муниципалдык саясий кызматкерлердин ыйгарым укуктары толугу менен токтотулат;

- санариптештирүүгө байланыштуу талапкерлердин, саясий партиялардын документтерин кабыл алуунун айрым жол-жоболору такталды - талапкерлер жөнүндө бардык маалыматтар БШКга электрондук түрдө берилет, талапкерлерден, саясий партиялардан соттолбогондугу жөнүндө маалымкаттарды берүү талабы алынып салынды. Ошол эле учурда талапкерлердин соттолбогондугун жана башкаларын текшерүү ведомстволор аралык электрондук өз ара аракеттенүү тутумун жана мамлекеттик органдардан тастыктоонун атайын формаларын колдонуу менен ишке ашырылат, бул талапкерлердин мыйзамдарга ылайык келишин текшерүүдө маалымат үчүн жоопкерчиликти жогорулатууга тийиш;

- эгерде шайлоо мыйзамдарын бузуунун натыйжасында алар үчүн берилген добуштар жараксыз деп табылса, мындай учурларда шайлоо күрөөсүн төлөгөн талапкерлер жана партиялар кийинки шайлоого катышууга укугу жок деген норма киргизилген, мындай учурда партия тѳккѳн шайлоо күрѳѳсү кайтарылууга тийиш эмес;

- шаардык кеңештерге шайлоодо саясий партиялар үчүн шайлоо босогосун өзгөртүү боюнча түзѳтүү киргизилди (мурда бул норма 7% болсо, азыр 5%), талапкерлердин тизмесин көрсөтүүдө саясий партиялар кеңештеги мандаттардын санына барабар санда талапкерлерди көрсөтүшөт;

Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы шайлоо процессинин катышуучуларын – талапкерлерди, саясий партияларды мыйзамдарды жана мыйзамдын жаңы редакциясында белгиленген эрежелерди сактоого чакырат.

«Жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоо жөнүндө» Кыргыз Республикасынын 2024-жылдын 2-августундагы №158 Мыйзамына киргизилген өзгөртүүлөр жана ички жоболор жөнүндө кененирээк маалыматты Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясынын расмий сайтынан алсаңыз болот.

 

Башка жаңылыктар

Бардык жаңылыктар
КР БШК өкүлдөрү Чүй облусунун мамлекеттик органдарынын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын жетекчилери менен Президенттик шайлоого даярдык маселелерин талкуулашты
20-Ноя, 2026

КР БШК өкүлдөрү Чүй облусунун мамлекеттик органдарынын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын жетекчилери менен Президенттик шайлоого даярдык маселелерин талкуулашты

2026-жылдын 19-ноябрында Кыргыз Республикасынын Президентинин Чүй облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн аппаратында 2027-жылдын 27-январына дайындалган Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоого даярдык көрүү маселелери боюнча жумушчу жолугушуу болуп өттү.Жолугушууга КР БШК төрагаларынын орун басарлары Л. Лурова жана Р. Жакышов, БШКнын мүчөсү М. Темирбаева, ошондой эле Кыргыз Республикасынын Президентинин Чүй облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн орун басары Г. Кыштобаева катышып, иш-чараны биргеликте өткөрүштү.Жолугушууга жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын жетекчилери, укук коргоо органдарынын өкүлдөрү жана облустагы шайлоо комиссияларынын мүчөлөрү да катышты.Л. Лурова катышуучуларга облуста шайлоого даярдык көрүүнүн жүрүшү тууралуу маалымат берди. Ал календардык планда белгиленген иш-чараларды өз мөөнөтүндө аткарууга, шайлоо мыйзамдарынын талаптарын так сактоого, ошондой эле шайлоо комиссияларынын мамлекеттик органдар жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары менен натыйжалуу кызматташуусуна өзгөчө көңүл бурду.Р. Жакышов шайлоо мыйзамдарындагы өзгөртүүлөр, жарандардын Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоого катышуусунун жаңы мүмкүнчүлүктөрү жана жаңыланган шайлоо технологиялары тууралуу маалымат берди.Ал эми майыптыгы бар шайлоочулардын жана жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын өркүндөтүү жана ишке ашыруу боюнча жумушчу топтун жетекчиси М. Темирбаева шайлоо участкаларынын жеткиликтүүлүгүн камсыз кылуу боюнча көрүлүп жаткан чараларды тааныштырды.
Кененирээк билүү >>
КР БШК Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоодо чет өлкөлөрдө алгачкы 74 шайлоо участогун түздү
20-Ноя, 2026

КР БШК Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоодо чет өлкөлөрдө алгачкы 74 шайлоо участогун түздү

Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы чет мамлекеттердин аймагында 74 шайлоо участогун түзүү жөнүндө чечим кабыл алды. Учурда шайлоо участокторун ачуу боюнча иштер улантылууда.Мындай чечим 2027-жылдын 27-январына белгиленген Кыргыз Республикасынын Президентин кезектеги шайлоодо чет өлкөлөрдө жашап же жүргөн Кыргыз Республикасынын жарандарынын шайлоо укуктарын камсыз кылуу максатында кабыл алынды.Азыркы учурда алардын эң көбү - 20 шайлоо участогу Россия Федерациясында түзүлдү. Түркия жана Казакстанда 6дан, АКШда 5 шайлоо участогу ачылды.Корея Республикасында жана Италияда 3төн шайлоо участогу иштейт. Өзбекстанда, Германияда, Кытайда жана Бириккен Араб Эмираттарында 2ден шайлоо участогу түзүлдү.Калган 23 шайлоо участогу башка өлкөлөрдө, анын ичинде Австрияда, Чехияда, Словакияда, Польшада, Улуу Британияда, Беларуссияда, Литвада, Венгрияда, Бельгияда, Францияда, Швейцарияда, Сауд Арабиясында, Кувейтте, Катарда, Египетте, Азербайжанда, Тажикстанда, Түркмөнстанда, Малайзияда, Пакистанда, Индияда, Японияда жана Монголияда уюштурулду.Ошентип, бүгүнкү күнгө карата 33 мамлекетте шайлоо участоктору түзүлдү.Добуш берүү күнүнө чейин чет өлкөлөрдө кошумча шайлоо участокторун ачуу пландаштырылууда. Алардын саны жана даректери тууралуу маалымат кошумча жарыяланат.Түзүлгөн шайлоо участокторунун актуалдуу тизмеси жана алардын даректери менен бул жерден таанышууга болот:
Кененирээк билүү >>
КР БШКсы Президенттин кызмат ордуна талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүн каттады
20-Ноя, 2026

КР БШКсы Президенттин кызмат ордуна талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүн каттады

Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы бүгүнкү жыйынында Кыргыз Республикасынын Президентинин кызмат ордуна талапкер Масалиев Исхак Абсаматовичтин ыйгарым укуктуу өкүлүн каттады.Айдакеева Бегимай Кувандыковна Масалиев Исхак Абсаматовичтин финансылык маселелер боюнча ыйгарым укуктуу өкүлү болуп катталды.Белгилей кетсек, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнө белгиленген үлгүдөгү каттоо күбөлүгү берилет.
Кененирээк билүү >>
КР БШКсы "Сезим" фондунан коомдук байкоочуну каттады
20-Ноя, 2026

КР БШКсы "Сезим" фондунан коомдук байкоочуну каттады

Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясы бүгүн, 20-ноябрда «Сезим» майыптыгы бар адамдардын коомдук фондунан коомдук байкоочуну каттоо жөнүндө чечим кабыл алды.Борбордук шайлоо комиссиясына «Сезим» майыптыгы бар адамдардын коомдук фондунан 2026-жылдын 16-ноябрында келип түшкөн билдирүүнүн негизинде Майнаев Камилжан Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоого даярдык көрүү жана өткөрүү мезгилинде Ош облусунун аймагындагы бардык шайлоо комиссияларында коомдук байкоочу болуп катталды.Катталган коомдук байкоочуга белгиленген үлгүдөгү күбөлүк берилет.
Кененирээк билүү >>