2019-жылы 30-сентябрда КР БШК 2019-жылы 22-сентябрда болуп өткөн Ысык-Көл облусунун Жети-Өгүз районунун Саруу айылдык кеңешинин депутаттарын мөөнөтүнөн мурда шайлоонун натыйжалары жөнүндө Жети-Өгүз аймактык шайлоо комиссиясынын протоколун бекитти.

Мөөнөтүнөн мурда шайлоо үчүн 3 көп мандаттуу шайлоо округу (7 депутаттык мандат боюнча) түзүлдү.

Добуш берүү 4 шайлоо участогунда уюштурулду.

Шайлоого катышуу үчүн 79 талапкер катталды: алардын 16сы – аял, 63ү – эркек. Мыйзамга ылайык ар бир округ боюнча талапкер аялдар үчүн мандаттардын 30%ынан аз эмес мандат резервде калтырылды.

Добуш берүүгө шайлоочулардын тизмесине киргизилген 5 193 шайлоочунун 1 797 шайлоочу катышты, бул 34,6%ды түздү. Саруу айыл аймагындагы шайлоочулардын тизмесине бардыгы 2 657 эркек киргизилип, алардын 942си добуш берди, тизмеге киргизилген 2 536 аялдын 855и добуш берди.

Шайлоочулардын арасында добуш берүүгө жигердүү катышуу 31 жаштан 61 жашка чейинки шайлоочулар арасында байкалды (1536 шайлоочу). Катышкан эң улгайган шайлоочу 91 жашта.

Жети-Өгүз АШКнын протоколуна  ылайык 21 депутат шайланды, алардын ичинде 9у – аял, 12си – эркек.

Добуш берүү күнү талапкерлерден жана коомдук уюмдардан 17 байкоочу байкоо жүргүздү. Ыкчам чара көрүүчү координациялык топтун маалыматына ылайык шайлоонун жүрүшүндө мыйзам бузуулар жөнүндө арыздар, даттануулар түшкөн жок. Шайлоо процессинин убагында жергиликтүү кеңештин шайлоо участокторунда МККнын жабдыктарынын жана АЭУлардын иштөөсүндө үзгүлтүк болгон жок.

2018-2020-жылдардагы шайлоо жөнүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдарын өркүндөтүү Стратегиясынын алкагында Жогорку Кеңеш тарабынан жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоо жөнүндө мыйзамга бир катар түзөтүүлөр киргизилгенин белгилей кетүү керек.

 Маселен, аялдар үчүн мандаттардын 30%ын резервде калтыруу жөнүндө ченемди колдонуунун натыйжасында Саруу айылдык кеңешинде эми 9 депутат аял бар.

Жергиликтүү кеңештерге талапкерлер үчүн 1000 өлчөмүндөгү  шайлоо күрөөсү киргизилди. Ал күрөө мыйзамга ылайык шайлоочулардын добушунун 15%ынан көпчүлүгүн алган 46 талапкерге кайтарылып берилет, күрөөнүн калдыгы республикалык бюджетке өткөзүлөт.

Талапкердин программасын шайлоочулар таанышсын үчүн милдеттүү түрдө КР БШКнын расмий сайтында жарыялоо жана шайлоо участокторунда илип коюу жөнүндө талап мыйзамдагы маанилүү жаңычылдык болду.

Мындан тышкары, мыйзам менен талапкерлерге карата ортодон төмөн эмес билим жөнүндө милдеттүү талап белгиленди, ал Саруу айылдык кеңешинин депутаттыгына талапкерлерди каттоо учурунда дагы колдонулду.

Андан сырткары, билим берүү жана саламаттык сактоо мекемелеринин жетекчилерине депутаттыкка талапкер катары шайлоого катышууга мурда колдонулуп келген  тыюу салуу жокко чыгарылды.

Шайлоочулардын тизмелерин тактоо жана аларды иденттештирүү боюнча функциялардын МККдан БШКга өтүшү шайлоону көз карандысыз уюштуруу фактору болуп калды.

Курамына тиешелүү деңгээлдеги укук коргоо органдарынын кызматкерлери кирген ыкчам чара көрүүчү координациялык топторду (ЫЧКТ) милдеттүү түрдө түзүү жөнүндө ченемдер киргизилди. ЫЧКТнын  негизги милдети шайлоо мыйзамдарын бузууларга ыкчам чара көрүү жана көрүлгөн чаралар тууралуу жарандарга маалымат берүү болуп саналат.

Жаңы ченемдер  талапкерлер жөнүндө шайлоочуларын маалымат алуусун олуттуу түрдө жакшыртат, депутаттардын шайлоочулар алдында жоопкерчилигин жогорулатууга таасир этет, шайлоонун айкындуулугун, мыйзамдуулугун жакшыртат.

КР БШК аппаратынын маалыматтык бөлүмү