БШКда Кыргыз Республикасынын чет өлкөлөрдө убактылуу жүргөн же жашаган Кыргыз Республикасынын жарандарынын шайлоо укуктарын камсыздоону өркүндөтүү маселелери боюнча БШКнын жетекчилигинин дипломатиялык өкүлчүлүктөрдүн жана консулдук мекемелердин кээ бир башчылары менен кеңешмеси өттү.
Кеңешмеге төмөнкүлөр катышты: К. Өмүралиев – КРдин Түркиядагы Атайын жана Ыйгарым укуктуу Элчиси, Ж. Кулубаев – КРдин Казакстан Республикасындагы Атайын жана Ыйгарым укуктуу Элчиси, Б. Отунбаев – КРдин АКШдагы Атайын жана Ыйгарым укуктуу Элчиси; Б. Мукашев – КРдин Россия Федерациясындагы кеңешчи-кенже элчиси; Э. Сопоков – Стамбул шаарындагы башкы консул; Б. Салимжанов – Екатеринбург шаарындагы башкы консул; А. Асанбаев – Тышкы иштер министринин кеңешчиси; А. Букалаев – КР ИИМдин консулдук кызмат департаментинин директорунун орун басары; М. Бейшенов – КР Өкмөтүнө караштуу Миграция боюнча мамлекеттик кызматтын бөлүмүнүн башчысы; А. Смагулов – КР Өкмөтүнө караштуу МККнын стратегиялык өнүктүрүү жана интеграциялык процесстер секторунун башчысы.
Күн тартибине төмөнкү маселелер киргизилди:
* 2018-2020-жылдары шайлоо жөнүндө мыйзамдарын өркүндөтүү Стратегиясынын алкагында Кыргыз Республикасынын чет өлкөлөрдөгү жарандарынын шайлоо укуктарын жүзөгө ашыруу шарттарын жакшыртуу боюнча чаралардын планы тууралуу БШКнын маалыматы;
* Инклюзивдүүлүктү кеңейтүү боюнча көрүлгөн чаралары тууралуу МККнын маалыматы.
БШКнын башчысы 2010-жылдан 2017-жылга чейин кыргыз жарандарынын чет өлкөлөрдө добуш берүүгө катышуусу жөнүндө маалыматтарды талдоо алардын шайлоого катышуу деңгээли төмөн экенин көрсөткөнүн, ошондуктан мамлекет тарабынан жарандардын өз шайлоо укуктарын жүзөгө ашыруу шарттарын жакшыртуу үчүн чараларды көрүүсүнүн зарылдыгы талап кылынып жатканын маалымдады.
2018-2020-жылдары шайлоо жөнүндө мыйзамдарын өркүндөтүү Стратегиясында чет өлкөлөрдө убактылуу жүргөн же жашаган жарандардын шайлоо процесстерине тартылышын жакшыртуу маанилүү максаттардын бири болуп саналат. Ага жетүү үчүн Стратегияны жүзөгө ашыруу боюнча чаралардын планында төмөнкүлөр каралган:
- чет өлкөлөрдө шайлоо участокторунун санын көбөйтүү. Мында чет өлкөлөрдө шайлоо участокторун дипломатиялык өкүлчүлүктөрүндө жана консулдук мекемелеринде гана эмес, КР ТИМдин жаран жүргөн мамлекет менен макулдашуу боюнча башка жерлерде дагы уюштуруу мүмкүнчүлүгүн иштеп чыгуу пландалууда;
- жарандардын арыз берүү мүмкүнчүлүгүн кеңейтүү, алар арыздарын УШКларга гана бербөөгө тийиш. Мында арыз берүү учурунда жарандардын анык иденттештирилүүсүн жана аутенттештирилүүсүн камсыздоо зарыл шарт болуп саналат;
- шайлоочулардын тизмелерин тактоонун мөөнөттөрүн көбөйтүү;
- КР жарандарынын чет өлкөлөрдөгү мекемелерде биометрикалык каттоодон өтүүсүн, анын ичинде чет өлкөлөрдөгү мекемелер аркылуу биометрикалык паспорт берүүнү ж.б. жигерлештирүү.
Бул маселелерди жигердүү талкуулоонун жүрүшүндө чет өлкөлөрдө убактылуу жашаган же жүргөн жарандардын шайлоо укуктарын натыйжалуу камсыздоо үчүн КРдин чет өлкөлөрдөгү дипломатиялык өкүлчүлүктөрүнүн башчылары тарабынан төмөнкүдөй бир катар маселелер көтөрүлдү:
- шайлоочулардын тизмелери боюнча биргелешкен ишти (БШК, МКК, ТИМ) кыйла эрте жана натыйжалуу жүргүзүү зарылдыгы белгиленди;
- чет өлкөлөрдө УШК саны көбөйтүлгөн учурда аларды зарыл болгон бардык жабдыктар – АЭУ, иденттештирүү техникасы менен кошумча камсыздоону, операторлорду, комиссия мүчөлөрүн окутууну кароо, анын ичинде дипломатиялык өкүлчүлүктөрдүн кызматкерлеринин саны чектелгенин эске алуу (АЭУ);
- участокторду түзүү учурунда дипломатиялык өкүлчүлүктөрдүн имарат-жайларынын аянтын жана шайлоочулардын тизмелерин тактоо процессинде шайлоочулардын саны көбөйгөн учурда АЭУнун жабдыктарын батыруу мүмкүнчүлүгүн эске алуу;
- мөөнөтүнөн мурда добуш берүү практикасын киргизүүнүн мүмкүнчүлүгүн карап көрүү;
- дипломатиялык өкүлчүлүктөрдүн шайлоочулардын жалпы тизмесине онлайн боюнча кирүүсүн камсыздоо мүмкүнчүлүгү ж.б.
Кеңешменин жыйынтыгында төмөнкүдөй чечим кабыл алынды:
1. Өз ара биргеликте аракеттенип, кеңири маалыматтык-түшүндүрүү өнөктүгүн жүргүзүү, чет өлкөлөрдө жүргөн жарандар, алардын бирикмелери менен өз ара аракетешүүнүн жана кабарлоонун ар кыл формаларын – жолугушууларды, электрондук жөнөтүүлөрдү, социалдык түйүндөрдү колдонуп, өз ара аракетешүүнү жигерлештирүү.
Бул үчүн дипломатиялык өкүлчүлүктөр тигил же бул өлкөдө жүргөн жарандардын бирикмелеринин колдонуудагы байланышуу маалыматтарын БШКга берип, шайлоолордун ортосундагы мезгилде КРдин чет өлкөлөрдө жүргөн жарандардын бирикмелери менен БШКнын Жумушчу тобунун жолугушууларын уюштуруу;
2. Жарандар жүргөн чет өлкөлөрдүн жарандарынын чет өлкөлөрдө добуш берүүсүн уюштуруунун мыкты тажрыйбаларын изилдеп, ал боюнча сунуштарды берүү.
КР БШК аппаратынын маалымат бөлүмү
